Toen ik met Model Rail Reporter begon, draaide het in eerste instantie vooral om wat er voor de camera gebeurde. Modeltreinen, banen, beurzen, musea en alles wat met deze prachtige hobby te maken heeft. Logisch ook, want uiteindelijk is dat wat bezoekers en kijkers willen zien.
Maar naarmate ik vaker met de camera op pad ging, merkte ik dat er iets anders gebeurde.
De hobby bracht niet alleen onderwerpen voor nieuwe video’s op mijn pad. Hij bracht vooral mensen op mijn pad.
Mensen die ik zonder Model Rail Reporter waarschijnlijk nooit had ontmoet. Mensen uit Nederland, België en Duitsland. Bouwers die jarenlang aan een modelbaan werken, vrijwilligers die iedere week samenkomen bij hun vereniging, organisatoren die proberen een evenement overeind te houden, handelaren die weekend na weekend onderweg zijn en bezoekers die soms honderden kilometers reizen om een beurs of tentoonstelling te bezoeken.
Langzaam begon ik te beseffen dat Model Rail Reporter voor mij over veel meer ging dan alleen het vastleggen van modelspoor.
Het ging steeds meer over verbinden door de hobby.
Achter iedere modelbaan zit een verhaal
Wanneer je op een tentoonstelling langs een mooie modelbaan loopt, zie je in eerste instantie het resultaat. Treinen rijden door een landschap, gebouwen zijn zorgvuldig geplaatst en overal zijn kleine details te ontdekken.
Wat je niet meteen ziet, zijn de honderden of soms duizenden uren die eraan vooraf zijn gegaan.
Je ziet niet die avond waarop iemand voor de zoveelste keer een stuk spoor opnieuw heeft gelegd omdat het toch niet helemaal goed lag. Je ziet niet de clubleden die samen een technisch probleem proberen op te lossen. Je ziet niet hoeveel koffie er tijdens de bouw doorheen is gegaan en waarschijnlijk ook niet hoeveel krachttermen er zijn gevallen wanneer iets voor de derde keer niet werkte.
En juist dát vind ik interessant.
Want uiteindelijk wordt een modelbaan niet gebouwd door hout, rails, elektronica en scenery.
Hij wordt gebouwd door mensen.
Dat is ook waarom ik tijdens mijn bezoeken steeds vaker probeer verder te kijken dan alleen naar het eindresultaat. Wie heeft deze baan gebouwd? Waarom is voor dit onderwerp gekozen? Hoe lang zijn mensen ermee bezig geweest? Waar zijn ze trots op? En misschien nog interessanter: wat ging er onderweg allemaal mis?
Dat zijn de verhalen waardoor een modelbaan een gezicht krijgt.
Van bezoeker naar bekende gezichten
Een van de leukste ontwikkelingen van de afgelopen tijd is dat ik op steeds meer plaatsen niet meer volledig als onbekende binnenkom.
In het begin stap je ergens naar binnen met een camera en moet je jezelf voorstellen. Wie ben je? Wat is Model Rail Reporter? Wat ga je met de beelden doen?
Dat hoort erbij.
Maar wanneer je vaker op pad gaat, verandert dat langzaam.
Je komt mensen opnieuw tegen. Een gesprek dat tijdens een beurs begon, krijgt maanden later ergens anders een vervolg. Een vereniging nodigt je uit om eens achter de schermen te komen kijken. Een organisator laat weten dat je bij een volgende editie opnieuw welkom bent. Soms ontstaat uit één bezoek zelfs een hele serie.
Dat vind ik misschien wel een van de mooiste kanten van wat Model Rail Reporter mij heeft gebracht.
Niet omdat het belangrijk is om ‘bekend’ te zijn. Daar gaat het mij helemaal niet om. Maar omdat vertrouwen ervoor zorgt dat ik dichter bij de hobby kan komen.
Wanneer iemand weet hoe ik werk en erop vertrouwt dat ik respectvol met zijn verhaal omga, gaat er soms letterlijk een deur open die tijdens een normale beursdag gesloten blijft.
En achter die deur zitten vaak de mooiste verhalen.
Geen eilandjes, maar één hobby
De modelspoorwereld bestaat uit ontzettend veel verschillende groepen.
Er zijn grote verenigingen en kleine clubs. Commerciële organisatoren en vrijwilligers. Winkeliers, handelaren, fabrikanten, musea, particuliere bouwers en verzamelaars. De een rijdt Märklin, de ander zweert bij twee-rail. De een bouwt een enorm landschap en een ander wordt gelukkig van een klein rangeerterrein op een plank.
En natuurlijk heeft iedereen zijn eigen voorkeuren, contacten en soms ook zijn eigen meningen over anderen.
Daar probeer ik met Model Rail Reporter bewust buiten te blijven.
Ik wil geen onderdeel worden van kampen binnen de hobby. Als twee organisaties elkaar niet liggen, betekent dat voor mij niet automatisch dat ik één van beide moet kiezen. Wanneer iemand een mooie modelbaan bouwt, een interessant evenement organiseert of iets bijzonders voor de hobby doet, wil ik daar gewoon naar kunnen kijken.
Op mijn eigen manier.
Juist daarin zit voor mij verbinding.
Niet proberen iedereen hetzelfde te laten denken, maar ruimte bieden aan de verschillen die er zijn.
Want uiteindelijk staan we allemaal om ongeveer dezelfde reden langs zo’n modelbaan: omdat er iets in die kleine wereld ons fascineert.
Over grenzen heen
Dat geldt voor mij inmiddels ook letterlijk.
Model Rail Reporter is Nederlandstalig begonnen en Nederland blijft natuurlijk een belangrijk onderdeel van wat ik doe. Maar de hobby stopt niet bij de grens.
Gelukkig maar.
De afgelopen tijd ben ik steeds vaker in Duitsland onderweg geweest en ook België krijgt steeds meer aandacht. Daar merk ik telkens opnieuw hoe gemakkelijk modelspoor mensen bij elkaar brengt.
Mijn Duits is niet perfect. Het Nederlands van iemand tegenover mij misschien ook niet. Soms zoeken we naar een woord, gebruiken we onze handen of wijzen we simpelweg naar iets op de baan.
En toch begrijpen we elkaar.
Zet twee modelspoorders bij een locomotief, een bijzonder stukje scenery of een technisch probleem en binnen een paar minuten ontstaat er een gesprek.
Dat vind ik prachtig.
Een landsgrens die op de kaart heel duidelijk aanwezig is, kan in een tentoonstellingshal ineens vrijwel betekenisloos worden.
Vertrouwen moet je verdienen
Die verbinding ontstaat natuurlijk niet vanzelf.
Met een camera rondlopen betekent ook verantwoordelijkheid nemen.
Niet iedereen wil gefilmd worden. Niet iedereen voelt zich prettig voor een camera en niet iedereen wil een interview geven. Daar probeer ik altijd rekening mee te houden. Een mooie video is voor mij nooit belangrijker dan het respect voor de mensen die erin voorkomen.
Misschien is dat ook waarom sommige contacten in de loop van de tijd hechter zijn geworden.
Mensen weten inmiddels steeds beter wat ze van mij kunnen verwachten.
Ik kom niet ergens binnen om te vertellen hoe het volgens mij allemaal zou moeten. Ik ben er om te kijken, te luisteren en vast te leggen.
Als iets prachtig is, mag ik dat zeggen.
Als een evenement rustig is, hoef ik niet te doen alsof er duizenden bezoekers door de deuren kwamen.
Maar ik hoef een ander ook niet af te breken om een interessant verhaal te maken.
Die manier van werken past bij mij en bij wat Model Rail Reporter moet zijn.
Soms begint het gewoon met koffie
Niet iedere verbinding ontstaat tijdens een officieel interview.
Sterker nog: veel van de leukste contacten ontstaan juist wanneer de camera even uitstaat.
Aan een tafel met een kop koffie. Buiten tijdens een korte pauze. Tijdens het opbouwen voordat de deuren opengaan. In een clubruimte terwijl iemand ineens een oud model uit een kast haalt en zegt: “Moet je dit eens zien.”
Dat zijn vaak de momenten die ik na afloop onthoud.
Een video duurt misschien twintig of dertig minuten en langer, tot een uur. Een bezoek duurt uren. En in die uren gebeurt veel meer dan uiteindelijk op YouTube terechtkomt.
Daar ontstaat vertrouwen.
Daar ontstaan nieuwe ideeën.
En soms ontstaat daar maanden later weer een volgende reportage uit.
Een podium voor de hobby
Met Model Rail Reporter wil ik daarom niet alleen laten zien wat ík interessant vind.
Ik wil ook een podium bieden.
Aan die kleine vereniging die misschien geen enorm mediabereik heeft, maar wel iedere week met een groep enthousiaste mensen aan een prachtige baan bouwt.
Aan een museum dat door vrijwilligers draaiende wordt gehouden.
Aan een bouwer die jarenlang aan één project heeft gewerkt.
Aan een organisator die iets nieuws probeert en ook de kans moet krijgen om dat evenement verder te ontwikkelen.
Aan de handelaar die al tientallen jaren op beurzen staat en daardoor zelf bijna een wandelend stukje geschiedenis van de hobby is geworden.
En ook aan de bezoeker die gewoon met een grote glimlach naar een voorbijrijdende trein staat te kijken.
Ze horen er allemaal bij.
Van filmen naar samenwerken
Ik merk bovendien dat mijn eigen rol langzaam verandert.
Waar ik vroeger vooral zelf op zoek ging naar plekken om te filmen, ontstaan contacten tegenwoordig steeds vaker van twee kanten. Verenigingen laten weten dat ik welkom ben. Organisatoren vragen of ik eens langs wil komen. Mensen sturen tips of wijzen me op een bijzonder project.
Soms blijft het bij één bezoek. Soms ontstaat er iets dat langer duurt.
Een vereniging waar ik vaker terugkom. Een serie waarin verschillende banen of werkzaamheden worden gevolgd. Een organisator waarbij ik ook tijdens toekomstige evenementen welkom ben. Of een museum waar één gesprek ineens allerlei nieuwe verhalen oplevert.
Dat betekent niet dat Model Rail Reporter een reclamekanaal wordt.
Integendeel.
Juist wanneer er vertrouwen is, vind ik het belangrijk mijn onafhankelijkheid te behouden. Samenwerken betekent voor mij niet dat iemand bepaalt wat ik moet zeggen of laten zien. Het betekent dat beide kanten begrijpen wat ze aan elkaar hebben en elkaar de ruimte geven om hun eigen rol te vervullen.
Dat is voor mij een waardevolle vorm van samenwerking.
De camera als toegangsbewijs tot verhalen
Soms denk ik weleens na over hoeveel plekken ik inmiddels heb bezocht en hoeveel mensen ik onderweg heb gesproken.
Dan besef ik dat die camera eigenlijk iets bijzonders heeft gedaan.
Hij was ooit vooral het gereedschap waarmee ik treinen wilde filmen.
Inmiddels is hij bijna een toegangsbewijs geworden tot verhalen die ik anders waarschijnlijk nooit had gehoord.
Niet omdat een camera deuren automatisch opent, maar omdat hij mij een reden heeft gegeven om eropuit te gaan, mensen aan te spreken en nieuwsgierig te blijven.
En iedere keer wanneer iemand vervolgens zegt: “Kom maar eens kijken, ik zal je iets laten zien,” weet ik weer waarom ik dit zo leuk vind.
Meer dan treinen. Mensen.
Misschien vat dat uiteindelijk het beste samen waarom MRR Extra bestaat.
Natuurlijk blijven de treinen belangrijk. Zonder modelspoor zou Model Rail Reporter niet bestaan. Ik kan nog steeds enthousiast worden van een prachtige locomotief, een indrukwekkend landschap of een trein die precies op het juiste moment door het beeld rijdt.
Maar tegenwoordig kijk ik ook steeds vaker naar degene die ernaast staat.
Naar de handen die het gebouwd hebben.
Naar de vrijwilliger die erover vertelt.
Naar de organisator die ’s morgens vroeg al bezig was toen de hal nog leeg was.
Naar de clubleden die elkaar plagen terwijl ze ondertussen samen een technisch probleem oplossen.
Naar mensen uit verschillende plaatsen, landen en generaties die elkaar waarschijnlijk nooit hadden ontmoet als ze niet toevallig dezelfde hobby hadden gehad.
En misschien is dát wel het mooiste wat modelspoor kan doen.
Een trein rijdt uiteindelijk gewoon zijn rondjes.
Maar de hobby eromheen brengt mensen bij elkaar.
En zolang ik met Model Rail Reporter en MRR Extra een klein beetje aan die verbinding kan bijdragen, blijf ik met veel plezier mijn camera meenemen.
Want modelspoor gaat voor mij inmiddels over veel meer dan treinen alleen. Het gaat over de mensen die de hobby maken tot wat hij is. ❤️🚂
Verbinding betekent ook elkaar de ruimte gunnen
Verbinding klinkt mooi, maar ik wil er ook geen ideaalbeeld van maken. De modelspoorwereld bestaat uit mensen en waar mensen samenkomen, ontstaan helaas ook minder mooie kanten.
Dat heb ik zelf inmiddels ervaren.
Sinds Model Rail Reporter in relatief korte tijd flink is gegroeid, merk ik dat mijn werk niet alleen wordt bekeken door liefhebbers en organisaties, maar ook door andere contentmakers. Dat is op zichzelf natuurlijk helemaal niet vreemd. We bewegen ons tenslotte binnen dezelfde hobby, bezoeken regelmatig dezelfde evenementen en komen daardoor onvermijdelijk dezelfde onderwerpen tegen.
Er is echter een verschil tussen elkaar tegenkomen, elkaar inspireren en het gevoel krijgen dat iemand je voortdurend als concurrent beschouwt.
Ik heb inmiddels meegemaakt dat verhalen over mij de ronde gingen waarvan ik mij afvroeg waarom ze überhaupt verteld werden. Het bijzondere van een wereld die uiteindelijk kleiner is dan hij soms lijkt, is dat zulke verhalen vroeg of laat weer bij degene terechtkomen over wie ze gaan. Ook bij mij dus.
Zeker toen Model Rail Reporter nog veel kleiner was, vond ik dat niet altijd gemakkelijk. Wanneer je zelf nog bezig bent iets op te bouwen en een veel grotere en langer bestaande contentmaker lijkt zich nadrukkelijk met jou bezig te houden, kan dat behoorlijk intimiderend zijn.
Inmiddels kijk ik daar anders naar.
Ik weet waarvoor ik Model Rail Reporter heb opgebouwd en ik weet steeds beter waar ik naartoe wil. Daardoor voel ik ook veel minder de behoefte om mij met dat soort zaken bezig te houden.
Hetzelfde geldt voor iets anders wat mij is opgevallen. Elementen in mijn manier van filmen, presenteren en verhalen vertellen die in de loop van de tijd herkenbaar zijn geworden voor Model Rail Reporter, zie ik tegenwoordig soms in opvallend vergelijkbare vorm elders terug.
Ook daar zou ik een strijd van kunnen maken.
Maar wat zou de hobby daarmee winnen?
Inspiratie is bovendien iets moois. Iedere maker kijkt naar anderen en neemt bewust of onbewust dingen mee. Ook ik leef niet op een eiland. De grens wordt voor mij pas ongemakkelijk wanneer verschillende herkenbare elementen zich opstapelen en er tegelijkertijd achter de schermen een sfeer van concurrentie of negativiteit ontstaat.
Mijn antwoord daarop is uiteindelijk heel eenvoudig: ik ga dat spel niet meespelen.
Wanneer we elkaar op een beurs tegenkomen en ik merk dat er naar mij gekeken wordt, richt ik mijn camera liever weer op de modelbaan voor mij. Daarvoor ben ik gekomen. Niet om bij te houden wat een andere contentmaker doet, welke beelden hij maakt of met wie hij praat.
Er rijdt ergens een trein door een prachtig landschap, iemand staat enthousiast over zijn bouwwerk te vertellen en misschien zit achter de volgende tafel wel een verhaal dat nog nooit verteld is.
Dáár wil ik mijn aandacht aan besteden.
Want juist daar zit voor mij het verschil tussen concurrentie en verbinding.
Ik hoef niet de enige te zijn die deze hobby vastlegt. Sterker nog: wat mij betreft mogen er nog veel meer mensen bijkomen. De modelspoorwereld is groot genoeg voor verschillende kanalen, verschillende stijlen en verschillende persoonlijkheden. Niemand bezit een beurs, een modelbaan of een manier waarop een camera erop gericht mag worden.
Maar elkaar die ruimte gunnen hoort daar wat mij betreft óók bij.
Je hoeft een andere maker niet kleiner te maken om zelf groter te worden.
Je hoeft geen verhalen over iemand te verspreiden om je eigen positie te beschermen.
En je hoeft ook niet voortdurend over je schouder te kijken naar wat een ander doet.
Bouw iets dat bij jezelf past.
Dat is in ieder geval wat ik met Model Rail Reporter wil blijven doen.
Mijn belangstelling ligt uiteindelijk niet bij het winnen van een wedstrijd tussen YouTube-kanalen. Ik wil weten wie die prachtige baan heeft gebouwd. Ik wil horen waarom iemand al twintig jaar vrijwilliger is bij een museum. Ik wil een vereniging binnenlopen en ontdekken wat daar achter gesloten deuren gebeurt. Ik wil een organisator de ruimte geven om zijn evenement te laten zien, zonder dat ik eerst hoef te vragen met wie hij verder nog samenwerkt, of juist niet.
Daarom wil ik ook met de mensen en organisaties waarmee ik samenwerk blijven praten over hoe we die open houding kunnen beschermen. Niet om iemand buiten te sluiten en al helemaal niet om kampen te creëren. Dat zou precies het tegenovergestelde zijn van wat ik hier schrijf.
Juist om duidelijk te maken dat samenwerking met Model Rail Reporter nooit betekent dat je partij moet kiezen.
Werk je morgen met een andere videomaker samen? Prima.
Nodig je meerdere kanalen uit? Ook prima.
Heb je kritiek op iets wat ik maak? Vertel het me.
Want verbinding bestaat voor mij niet uit exclusiviteit. Het bestaat uit vertrouwen, respect en elkaar iets gunnen.
Misschien is dat uiteindelijk zelfs belangrijker dan alle mooie woorden over verbinding wanneer alles goed gaat. Het is gemakkelijk om over verbinding te praten met mensen met wie je het uitstekend kunt vinden.
De echte test is of je elkaar ook ruimte kunt geven wanneer je naast elkaar staat.
Daar kies ik voor.
En daarna zet ik mijn camera weer aan en ga ik verder met waarvoor ik gekomen ben: de hobby en de mensen erachter een podium geven. 🚂❤️